17 เคฎเค 2025 เคो เคเคฒाเคนाเคฌाเคฆ เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคจे เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคซैเคธเคฒा เคธुเคจाเคฏा, เคिเคธเคा เค เคธเคฐ เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคฎें เคธเคฐเคाเคฐी เคถिเค्เคทเค เคชเคฆों เคे เคฒिเค เคนเคाเคฐों เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅिเคฏों เคชเคฐ เคชเคก़ा เคนै। เคฏเคน เคฎाเคฎเคฒा เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू, เค เคฒीเคเคข़ เคฆ्เคตाเคฐा เคช्เคฐเคฆाเคจ เคी เคाเคจे เคตाเคฒी เคฆो เคตिเคถेเคท เคถैเค्เคทिเค เคฏोเค्เคฏเคคाเคं—เคเคฆिเคฌ-เค-เคाเคฎिเคฒ เคเคฐ เคฎौเคฒ्เคฒिเคฎ-เค-เคเคฐ्เคฆू—เคी เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคเคฐ เคตैเคงเคคा เคชเคฐ เคेंเคฆ्เคฐिเคค เคฅा। เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคा เคเคชเคฏोเค เคฒंเคฌे เคธเคฎเคฏ เคธे เคเคฎ्เคฎीเคฆเคตाเคฐ เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคฌेเคธिเค เคเคुเคेเคถเคจ เคฌोเคฐ्เคก (UPBEB) เคे เคคเคนเคค เคเคฐ्เคฆू เคถिเค्เคทเคฃ เคे เคฒिเค เค เคธिเคธ्เคेंเค เคीเคเคฐ เคी เคญเคฐ्เคคी เคฎें เคชाเคค्เคฐเคคा เคธाเคฌिเคค เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคเคฐเคคे เค เคฐเคนे เคฅे। เคฒेเคिเคจ เค เคฆाเคฒเคค เคे เคเคธ เคจिเคฐ्เคฃเคฏ เคจे เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคी เคตैเคงเคคा เคเคฐ เค เคाเคฆเคฎिเค เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคชเคฐ เคธเคตाเคฒ เคเคก़ा เคเคฐ เคฆिเคฏा เคนै, เคिเคธเคธे เคเคจเคे เคงाเคฐเคों เคो เคฐाเค्เคฏ เคถिเค्เคทเค เคชเคฆों เคे เคฒिเค เคเคตेเคฆเคจ เคเคฐเคจे เคธे effectively เคฐोเคा เคเคฏा เคนै।
เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคे เคจिเคฐ्เคฃเคฏ, เคฎाเคฎเคฒे เคी เคชृเคท्เค เคญूเคฎि, เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคเคฐ เคเคธเคे เคाเคฐ्เคฏเค्เคฐเคฎों เคी เคธ्เคฅिเคคि เคคเคฅा เคเคธ เคซैเคธเคฒे เคे เคถैเค्เคทिเค เคจीเคคि, เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฎ्เคฎीเคฆเคตाเคฐों เคเคฐ เคฐाเค्เคฏ เคी เคญเคฐ्เคคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏाเคं เคชเคฐ เคต्เคฏाเคชเค เคช्เคฐเคญाเคตों เคा เคตिเคถ्เคฒेเคทเคฃ เคนै।
1. เคตिเคตाเคฆ เคी เคชृเคท्เค เคญूเคฎि
เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू, เค เคฒीเคเคข़ เคी เคธ्เคฅाเคชเคจा 1939 เคฎें เคเคฐ्เคฆू เคญाเคทा เคเคฐ เคธाเคนिเคค्เคฏ เคे เคช्เคฐเคाเคฐ-เคช्เคฐเคธाเคฐ เคे เคเคฆ्เคฆेเคถ्เคฏ เคธे เคนुเค เคฅी। เคเคธเคจे เคตเคฐ्เคทों เคธे เคฎौเคฒ्เคฒिเคฎ-เค-เคเคฐ्เคฆू เคैเคธे เคाเคฐ्เคฏเค्เคฐเคฎ เคธंเคाเคฒिเคค เคिเค, เคो เคเคฐ्เคฆू เคถिเค्เคทเคों เคे เคช्เคฐเคถिเค्เคทเคฃ เคे เคฒिเค เคฅे, เคเคฐ เคเคฆिเคฌ-เค-เคाเคฎिเคฒ, เคिเคธे เคเคฐ्เคฆू เคธाเคนिเคค्เคฏ เคฎें เคธ्เคจाเคคเค เคกिเค्เคฐी เคे เคธเคฎเคเค्เคท เคฎाเคจा เคाเคคा เคฅा।
เคเค เคฆเคถเคों เคคเค เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคे เคงाเคฐเคों เคो เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคฎें เคถिเค्เคทเค เคญเคฐ्เคคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคฎें เคญाเค เคฒेเคจे เคी เค เคจुเคฎเคคि เคฎिเคฒी। เคตिเคถेเคท เคฐूเคช เคธे, เคฎौเคฒ्เคฒिเคฎ-เค-เคเคฐ्เคฆू เคो เคเค เคต्เคฏाเคตเคธाเคฏिเค เคถिเค्เคทเค เคช्เคฐเคถिเค्เคทเคฃ เคฏोเค्เคฏเคคा เคे เคฐूเคช เคฎें เคธ्เคตीเคाเคฐ เคिเคฏा เคाเคคा เคฅा, เคเคฌเคि เคเคฆिเคฌ-เค-เคाเคฎिเคฒ เคो เค เคाเคฆเคฎिเค เคชाเคค्เคฐเคคा เคे เคฒिเค เคฌीเค เคเคฐ्เคฆू เคे เคธเคฎเคเค्เคท เคฎाเคจा เคाเคคा เคฅा।
เคนाเคฒांเคि, เคเคฌ เคธเคตाเคฒ เคเค े เคि เคฏे เคกिเค्เคฐिเคฏां เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ เค เคจुเคฆाเคจ เคเคฏोเค (UGC) เคเคฐ เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคถिเค्เคทเค เคถिเค्เคทा เคชเคฐिเคทเคฆ (NCTE) เคฆ्เคตाเคฐा เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคกिเค्เคฐिเคฏों เคे เคธเคฎเคเค्เคท เคนैं เคฏा เคจเคนीं, เคคो เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เคฒेเคเคฐ เคाเคจूเคจी เคांเค เคถुเคฐू เคนुเค। เคฏเคน เคตिเคตाเคฆ เคाเคธเคคौเคฐ เคชเคฐ 2019 เคฎें เค เคธिเคธ्เคेंเค เคीเคเคฐ เคญเคฐ्เคคी (69,000 เคชเคฆों) เคे เคฆौเคฐाเคจ เคเคฐ เคฌाเคฆ เคे เคเคฏเคจ เคฎें เคเคญเคฐा, เคिเคธเคฎें เคธเคตाเคฒ เคชूเคा เคเคฏा เคि เค्เคฏा เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เคเคฐเคीเค เคเค्เค, 2009 เคे เคคเคนเคค เคฌी.เคเคก./เคกी.เคเคฒ.เคเคก. เคैเคธी เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคฏोเค्เคฏเคคाเคं เคे เคฌเคฐाเคฌเคฐ เคฎाเคจा เคा เคธเคเคคा เคนै।
2. เคเค ाเค เคเค เคฎुเค्เคฏ เคाเคจूเคจी เคช्เคฐเคถ्เคจ
เคเคฒाเคนाเคฌाเคฆ เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคจे เคจिเคฎ्เคจเคฒिเคिเคค เค เคนเคฎ เคธเคตाเคฒों เคชเคฐ เคตिเคाเคฐ เคिเคฏा:
a . เค्เคฏा เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू, เค เคฒीเคเคข़ เคญाเคฐเคค เคे เคाเคจूเคจ เคे เคคเคนเคค เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ เคนै?
b . เค्เคฏा "เคฎौเคฒ्เคฒिเคฎ-เค-เคเคฐ्เคฆू" เคเคฐ "เคเคฆिเคฌ-เค-เคाเคฎिเคฒ" เคกिเค्เคฐिเคฏां เคถिเค्เคทเค เคช्เคฐเคถिเค्เคทเคฃ เคฏा เค เคाเคฆเคฎिเค เคกिเค्เคฐिเคฏों เคैเคธे เคฌी.เคเคก. เคฏा เคฌीเค เคเคฐ्เคฆू เคे เคฌเคฐाเคฌเคฐ เคนैं?
c . เค्เคฏा เคฏे เคฏोเค्เคฏเคคाเคं NCTE เคเคฐ UGC เคฆ्เคตाเคฐा เคจिเคฐ्เคงाเคฐिเคค เคฎाเคจเคों เคो เคชूเคฐा เคเคฐเคคी เคนैं, เคคाเคि เคธเคฐเคाเคฐी เคธ्เคूเคฒों เคฎें เคถिเค्เคทเคฃ เคชเคฆों เคे เคฒिเค เคจिเคฏुเค्เคคि เคนो เคธเคे?
d . เค्เคฏा เคธเคฐเคाเคฐ เคฆ्เคตाเคฐा เคชूเคฐ्เคต เคฎें เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เคธ्เคตीเคाเคฐ เคिเคฏा เคाเคจा เคจिเคฏुเค्เคคि เคा เค เคงिเคाเคฐ เคฌเคจाเคคा เคนै?
เคฏे เคช्เคฐเคถ्เคจ เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ เค เคจुเคฆाเคจ เคเคฏोเค เค เคงिเคจिเคฏเคฎ, 1956, เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคถिเค्เคทเค เคถिเค्เคทा เคชเคฐिเคทเคฆ เค เคงिเคจिเคฏเคฎ, 1993, เคเคฐ เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคฌेเคธिเค เคเคुเคेเคถเคจ เคตिเคญाเค เคฆ्เคตाเคฐा เคाเคฐी เคญเคฐ्เคคी เคจिเคฏเคฎों เคे เคต्เคฏाเค्เคฏाเคจ เคชเคฐ เคเคงाเคฐिเคค เคฅे।
3. เค เคฆाเคฒเคค เคा เคตिเคถ्เคฒेเคทเคฃ เคเคฐ เคจिเคท्เคเคฐ्เคท
เคเคฒाเคนाเคฌाเคฆ เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคจे เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคी เคธ्เคฅिเคคि เคเคฐ เคธंเคฌंเคงिเคค เคกिเค्เคฐिเคฏों เคी เคช्เคฐเคृเคคि เคा เคเคนเคฐाเค เคธे เคตिเคถ्เคฒेเคทเคฃ เคिเคฏा। เคฎुเค्เคฏ เคจिเคท्เคเคฐ्เคท เคเคธ เคช्เคฐเคाเคฐ เคนैं:
(a) เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ เคจเคนीं เคนै
เค เคฆाเคฒเคค เคจे เคเคนा เคि เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคจ เคคो เคธंเคธเคฆ เคฏा เคฐाเค्เคฏ เคตिเคงाเคจเคฎंเคกเคฒ เคฆ्เคตाเคฐा เคธ्เคฅाเคชिเคค เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ เคนै เคเคฐ เคจ เคนी UGC เค เคงिเคจिเคฏเคฎ เคी เคงाเคฐा 3 เคे เคคเคนเคค เคกीเคจ เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ। เคฏเคน UGC เคฏा NCTE เคी เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคธंเคธ्เคฅाเคं เคी เคธूเคी เคฎें เคจเคนीं เคนै। เคเคธเคฒिเค, เคฏเคน เคญाเคฐเคคीเคฏ เคाเคจूเคจ เคे เค เคจुเคธाเคฐ เคตैเคง เคกिเค्เคฐिเคฏां เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคจे เคे เคฒिเค เคธเค्เคทเคฎ เคจเคนीं เคนै।
(b) เคกिเค्เคฐिเคฏां เคฌी.เคเคก./เคกी.เคเคฒ.เคเคก. เคे เคฌเคฐाเคฌเคฐ เคจเคนीं เคนैं
เคฎौเคฒ्เคฒिเคฎ-เค-เคเคฐ्เคฆू เคो NCTE เคฆ्เคตाเคฐा เคถिเค्เคทเค เคช्เคฐเคถिเค्เคทเคฃ เคी เคเคงिเคाเคฐिเค เคฏोเค्เคฏเคคा เคे เคฐूเคช เคฎें เคธ्เคตीเคाเคฐ เคจเคนीं เคिเคฏा เคเคฏा เคนै। เคเคธी เคคเคฐเคน, เคเคฆिเคฌ-เค-เคाเคฎिเคฒ เคो เคญी เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏ เคฆ्เคตाเคฐा เคช्เคฐเคฆाเคจ เคी เคाเคจे เคตाเคฒी เคธ्เคจाเคคเค เคกिเค्เคฐी เคे เคธเคฎाเคจ เคจเคนीं เคฎाเคจा เคा เคธเคเคคा। เคจ เคคो เคฐाเค्เคฏ เคธเคฐเคाเคฐ เคเคฐ เคจ เคนी เคेंเคฆ्เคฐ เคธเคฐเคाเคฐ เคจे เคเคธे เคाเคจूเคจी เคฐूเคช เคธे เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคฆी เคนै।
(c) เคชूเคฐ्เคต เคช्เคฐเคฅा เคाเคจूเคจी เค เคงिเคाเคฐ เคจเคนीं เคฌเคจा เคธเคเคคी
เค เคฆाเคฒเคค เคจे เคเคนा เคि เคช्เคฐเคถाเคธเคจ เคฆ्เคตाเคฐा เคชเคนเคฒे เคเคจ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เคธ्เคตीเคाเคฐ เคเคฐเคจा เคाเคจूเคจी เค เคงिเคाเคฐ เคจเคนीं เคฌเคจाเคคा। เคฏเคน เคเค เคช्เคฐเคถाเคธเคจिเค เคค्เคฐुเคि เคฅी เคिเคธे เคाเคฐी เคจเคนीं เคฐเคा เคा เคธเคเคคा। เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅिเคฏों เคो เคชूเคฐ्เคต เคฎें เคนुเค เคเคฒเคค เคต्เคฏाเค्เคฏा เคे เคเคงाเคฐ เคชเคฐ เค เคงिเคाเคฐ เคจเคนीं เคฎिเคฒ เคธเคเคคा।
4. เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅिเคฏों เคชเคฐ เคช्เคฐเคญाเคต
เคฏเคน เคซैเคธเคฒा เคเคจ เคนเคाเคฐों เคเคฎ्เคฎीเคฆเคตाเคฐों เคो เคธीเคงे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคเคฐเคคा เคนै, เคिเคจ्เคนोंเคจे เค เคชเคจी เคฎौเคฒ्เคฒिเคฎ-เค-เคเคฐ्เคฆू เคเคฐ เคเคฆिเคฌ-เค-เคाเคฎिเคฒ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคे เคเคงाเคฐ เคชเคฐ เคถिเค्เคทเค เคชเคฆों เคे เคฒिเค เคเคตेเคฆเคจ เคिเคฏा เคฅा।
เคเค เคเคฎ्เคฎीเคฆเคตाเคฐों เคจे:
a . CTET เคเคฐ UPTET เคैเคธे เคถिเค्เคทเค เคชाเคค्เคฐเคคा เคชเคฐीเค्เคทा เคฆी เคนै।
b . เคฒिเคिเคค เคชเคฐीเค्เคทा เคเคฐ เคธाเค्เคทाเคค्เคाเคฐ เคชाเคธ เคเคฐ เคจिเคฏुเค्เคคि เคे เคฒिเค เคुเคจे เคเค เคนैं।
c . เคจिเคฏुเค्เคคि เคชเคค्เคฐ เคช्เคฐाเคช्เคค เคिเค เคนैं เคฏा เคธเคค्เคฏाเคชเคจ เคे เค ंเคคिเคฎ เคเคฐเคฃ เคฎें เคฅे।
เคซैเคธเคฒे เคे เคฌाเคฆ เคเคจเคी เคฏोเค्เคฏเคคाเคं เค เคฎाเคจ्เคฏ เคฎाเคจी เคเคं, เคिเคธเคธे เคตे เคญเคฐ्เคคी เคช्เคฐเค्เคฐिเคฏा เคธे เคฌाเคนเคฐ เคนो เคเค। เคฏเคน เคธ्เคฅिเคคि เคเคจเคे เคฒिเค เคฎाเคจเคธिเค เคเคฐ เคธाเคฎाเคिเค เคธंเคเค เคเคค्เคชเคจ्เคจ เคเคฐ เคฐเคนी เคนै, เค्เคฏोंเคि เคเคจเคฎें เคธे เค เคงिเคांเคถ เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅी เคตंเคिเคค เคตเคฐ्เค เคธे เคเคคे เคนैं เคเคฐ เคตเคฐ्เคทों เคा เคฎेเคนเคจเคค เคเคจ्เคนोंเคจे เคเคธ เคฆिเคถा เคฎें เคฒเคाเค เคฅी।
5. เคต्เคฏाเคชเค เคाเคจूเคจी เคเคฐ เคจीเคคि เคธंเคฌंเคงी เคชเคฐिเคฃाเคฎ
เคเคธ เคจिเคฐ्เคฃเคฏ เคे เคถिเค्เคทा เคช्เคฐเคฌंเคงเคจ เคเคฐ เคจिเคฏเคฎों เคी เคธ्เคชเคท्เคเคคा เคे เคฒिเค เคเค เคฎเคนเคค्เคตเคชूเคฐ्เคฃ เคช्เคฐเคญाเคต เคนैं:
(a) UGC เคเคฐ NCTE เคी เค เคงिเคाเคฐिเคคा เคी เคชुเคท्เคि
เค เคฆाเคฒเคค เคจे UGC เคเคฐ NCTE เคो เคเค्เค เคถिเค्เคทा เคเคฐ เคถिเค्เคทเค เคช्เคฐเคถिเค्เคทเคฃ เคे เคฒिเค เคธเคฐ्เคตोเค्เค เคจिเคฏाเคฎเค เคฎाเคจा। เคोเค เคญी เคจिเคी เคธंเคธ्เคฅा, เคเคฌ เคคเค เคเคธे เคฏे เคจिเคाเคฏ เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคจ เคฆें, เคตैเคง เคกिเค्เคฐी เคฏा เคถिเค्เคทเค เคฏोเค्เคฏเคคा เคจเคนीं เคฆे เคธเคเคคी।
(b) เคถिเค्เคทเค เคชाเคค्เคฐเคคा เคฎाเคจเคฆंเคกों เคฎें เคธเคฎाเคจเคคा เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा
เค เคฆाเคฒเคค เคจे เคถिเค्เคทเค เคญเคฐ्เคคी เคฎें เคชाเคฐเคฆเคฐ्เคถी เคเคฐ เคเคเคฐूเคช เคฎाเคจเคฆंเคกों เคी เคเคตเคถ्เคฏเคเคคा เคชเคฐ เคोเคฐ เคฆिเคฏा। เคกिเค्เคฐिเคฏों เคी เคธเคฎाเคจเคคा เคो เคฒेเคเคฐ เค เคธเคฎंเคเคธ เคธे เคฎुเคเคฆเคฎेเคฌाเคी เคเคฐ เคเคฐिเคฏเคฐ เค เคธ्เคฅिเคฐเคคा เคนोเคคी เคนै।
(c) เคฐाเค्เคฏ เคी เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐी
เค เคฆाเคฒเคค เคจे เคเคนा เคि เคฐाเค्เคฏ เคो เคฏเคน เคธुเคจिเคถ्เคिเคค เคเคฐเคจा เคाเคนिเค เคि เคถैเค्เคทिเค เคจ्เคฏाเคฏ เคนो। เคो เคเคฎ्เคฎीเคฆเคตाเคฐ เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคी เคกिเค्เคฐिเคฏों เคชเคฐ เคญเคฐोเคธा เคเคฐเคे เคคैเคฏाเคฐी เคเคฐ เคฐเคนे เคฅे, เคเคจเคे เคฒिเค เคธंเค्เคฐเคฎเคฃเคाเคฒीเคจ เคธเคนाเคฏเคคा, เคชुเคจः เคช्เคฐเคถिเค्เคทเคฃ, เคฏा เคตैเคง เคฏोเค्เคฏเคคाเคं เคे เคธाเคฅ เคญเคตिเคท्เคฏ เคी เคญเคฐ्เคคी เคฎें เคธเคฎाเคตेเคถ เคी เคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा เคนोเคจी เคाเคนिเค।
6. เคนिเคคเคงाเคฐเคों เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
(a) เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅी เคเคฐ เคธंเคฌंเคงिเคค เคธंเค
เคเคฐ्เคฆू เคถिเค्เคทเคों เคे เคช्เคฐเคคिเคจिเคงि เคธंเคों เคเคฐ เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅिเคฏों เคจे เคซैเคธเคฒे เคो เคจिเคฐाเคถाเคเคจเค เคเคฐ เค เคจ्เคฏाเคฏเคชूเคฐ्เคฃ เคฌเคคाเคฏा เคนै। เคตे เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคฏा เคธुเคช्เคฐीเคฎ เคोเคฐ्เค เคฎें เค เคชीเคฒ เคी เคฏोเคเคจा เคฌเคจा เคฐเคนे เคนैं। เคुเค เคจे เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคธเคฐเคाเคฐ เคธे เคฎांเค เคी เคนै เคि เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคी เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เคฐेเค्เคฐोเคเค्เคिเคต เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคฏा เคเค เคฌाเคฐ เคा เคूเค เคฆिเคฏा เคाเค।
(b) เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคी เคช्เคฐเคคिเค्เคฐिเคฏा
เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू เคจे เค เคชเคจी เคตिเคฐाเคธเคค เคी เคฐเค्เคทा เคी เคนै เคเคฐ เคเคนा เคนै เคि เคเคธे เคธ्เคตเคคंเคค्เคฐเคคा เคชूเคฐ्เคต เคญाเคฐเคค เคธเคฐเคाเคฐ เคธे เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคฅी เคคเคฅा เคฏเคน เคเค เคธांเคธ्เคृเคคिเค เคเคฐ เคญाเคทाเค เคธंเคธ्เคฅा เคे เคฐूเคช เคฎें เคช्เคฐเคคिเคท्เค िเคค เคนै। เคฒेเคिเคจ เคฏเคน เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคเคงुเคจिเค เคाเคจूเคจों เคे เคคเคนเคค เคตैเคงเคคा เคा เคชเคฐ्เคฏाเคฏ เคจเคนीं เคนै। เคธंเคธ्เคฅाเคจ เค เคฌ เคฎाเคจ्เคฏเคคा เคช्เคฐाเคช्เคค เคตिเคถ्เคตเคตिเคฆ्เคฏाเคฒเคฏों เคे เคธाเคฅ เคญाเคीเคฆाเคฐी เคเคฐ เคตैเคง เคกिเค्เคฐिเคฏां เคช्เคฐเคฆाเคจ เคเคฐเคจे เคी เคธंเคญाเคตเคจा เคคเคฒाเคถ เคธเคเคคा เคนै।
(c) เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคธเคฐเคाเคฐ เคी เคธ्เคฅिเคคि
เคธเคฐเคाเคฐ เคจे เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคे เคจिเคฐ्เคฃเคฏ เคा เคธเคฎเคฐ्เคฅเคจ เคिเคฏा เคนै เคเคฐ เคฐाเคท्เค्เคฐीเคฏ เคฎाเคจเคों เคे เคชाเคฒเคจ เคชเคฐ เคोเคฐ เคฆिเคฏा เคนै। เค เคงिเคाเคฐिเคฏों เคจे เคเคนा เคนै เคि เคเคे เคी เคญเคฐ्เคคी เคฎें เคेเคตเคฒ NCTE เคเคฐ UGC เคฆ्เคตाเคฐा เคฎाเคจ्เคฏ เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เคธ्เคตीเคाเคฐ เคिเคฏा เคाเคเคा।
7. เค เคชीเคฒ เคी เคธंเคญाเคตเคจा เคเคฐ เคญเคตिเคท्เคฏ เคी เคฆिเคถा
เคฏเคน เคซैเคธเคฒा เค ंเคคिเคฎ เคจเคนीं เคนो เคธเคเคคा। เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เค เคญ्เคฏเคฐ्เคฅी เคธुเคช्เคฐीเคฎ เคोเคฐ्เค เคฎें เคตिเคถेเคท เค เคจुเคฎเคคि เคฏाเคिเคा เคฆाเคिเคฒ เคเคฐ เคธเคเคคे เคนैं। เคตเคนां เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เค़ाเคจूเคจ เคी เคเคก़ाเค เคเคฐ เคจ्เคฏाเคฏเคธंเคเคคเคคा เคे เคฌीเค เคธंเคคुเคฒเคจ เคฌเคจाเคเคा, เคाเคธเคเคฐ เคเคจ เคเคฎ्เคฎीเคฆเคตाเคฐों เคे เคฒिเค เคो เคธเค्เคे เคตिเคถ्เคตाเคธ เคฎें เคฅे।
เคเคธเคे เคธाเคฅ เคนी เคฎांเค เคฌเคข़ เคฐเคนी เคนै:
• NCTE เคเคฐ UGC เคฆ्เคตाเคฐा เคธ्เคชเคท्เค เคเคฐ เคฌाเคง्เคฏเคाเคฐी เคธเคฎाเคจเคคा เคจोเคिเคซिเคेเคถเคจ เคाเคฐी เคเคฐเคจे เคी।
• เคถैเค्เคทिเค เคธंเคธ्เคฅाเคจों เคी เคธ्เคฅिเคคि เคे เคช्เคฐเคคि เคธाเคฐ्เคตเคเคจिเค เคाเคเคฐूเคเคคा เค เคญिเคฏाเคจ।
• เคกिเค्เคฐिเคฏों เคे เคจिเคฐเคธ्เคคीเคเคฐเคฃ เคธे เคช्เคฐเคญाเคตिเคค เคฒोเคों เคे เคฒिเค เคชुเคจเคฐ्เคตाเคธ เคी เคต्เคฏเคตเคธ्เคฅा।
17 เคฎเค 2025 เคा เคเคฒाเคนाเคฌाเคฆ เคเค्เค เคจ्เคฏाเคฏाเคฒเคฏ เคा เคจिเคฐ्เคฃเคฏ เคถिเค्เคทा เคी เคธ्เคตाเคฏเคค्เคคเคคा, เคจिเคฏाเคฎเค เคจिเคฏंเคค्เคฐเคฃ เคเคฐ เคธंเคตैเคงाเคจिเค เคจ्เคฏाเคฏ เคे เคฌीเค เคเคिเคฒ เคธंเคฌंเคงों เคा เคชเคฐिเคाเคฏเค เคนै। เคฏเคน เค เคตैเคง เคกिเค्เคฐिเคฏों เคो เค เคฎाเคจ्เคฏ เคเคฐ เค़ाเคจूเคจ เคे เคถाเคธเคจ เคी เคชुเคท्เคि เคเคฐเคคा เคนै, เคชเคฐ เคธाเคฅ เคนी เคฐाเค्เคฏ เคी เคिเคฎ्เคฎेเคฆाเคฐी เคชเคฐ เคธเคตाเคฒ เคเค ाเคคा เคนै เคि เคเคธ เคคเคฐเคน เคी เคธंเคธ्เคฅाเคเคค เค เคธ्เคชเคท्เคเคคाเคं เคो เคฐोเคเคจे เคฎें เคตเคน เคैเคธे เคฌेเคนเคคเคฐ เคญूเคฎिเคा เคจिเคญा เคธเคเคคा เคนै।
เคเคे เคเคฒเคเคฐ, เคाเคฎिเคฏा เคเคฐ्เคฆू, เคจिเคฏाเคฎเค เคจिเคाเคฏों, เคฐाเค्เคฏ เคธเคฐเคाเคฐ เคเคฐ เคจ्เคฏाเคฏเคชाเคฒिเคा เคे เคฌीเค เคธเคฎเคจ्เคตिเคค เคช्เคฐเคฏाเคธ เคเคตเคถ्เคฏเค เคนोंเคे เคคाเคि เคเคธ เคธंเคเค เคा เคธเคฎाเคงाเคจ เคจिเคाเคฒा เคा เคธเคे। เคถिเค्เคทा เคी เคुเคฃเคตเคค्เคคा เคเคฐ เคตिเคฆ्เคฏाเคฐ्เคฅिเคฏों เคे เคนिเคค เคฆोเคจों เคो เคง्เคฏाเคจ เคฎें เคฐเคเคเคฐ เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคเคฐ เคญाเคฐเคค เคฎें เคถिเค्เคทा เคธुเคงाเคฐ เคธंเคญเคต เคนोเคा।
๐เคญाเคฐเคค เคฎें เคซिเคฐ เคฒौเคा เคोเคฐोเคจा, เคฎुंเคฌเค เคฎें 53 เคจเค เคेเคธ, เคธเคคเคฐ्เคเคคा เค़เคฐूเคฐी https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/corona.html๐เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคे เค เคเคฌเคฐเคชुเคฐ เคฎें เคฌเคจेเคा เคเคงुเคจिเค เคธुเคตिเคงाเคं เคธे เคฏुเค्เคค เคฎुเค्เคฏเคฎंเคค्เคฐी เค เคญ्เคฏुเคฆเคฏ เคธ्เคूเคฒ https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/abhyudhya.html
๐TSCT เคฆ्เคตाเคฐा เคถिเค्เคทाเคฎिเคค्เคฐ เคชเคฐिเคตाเคฐ เคो เคชเค्เคी เคเคค เคा เคธเคนाเคฐा https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/TSCT.html๐เค्เคฐांเคธเคซเคฐ เคฎें เคฆेเคฐी เคชเคฐ เคฏूเคชी เคธเคฐเคाเคฐ เคจे 26 เคฌीเคเคธเค เคो เคจोเคिเคธ। https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/BSA.html๐เคถिเค्เคทเค: เคธเคฎाเค เคे เคธเค्เคे เคนीเคฐो เคเคฐ เคीเคตเคจ เคे เคฎाเคฐ्เคเคฆเคฐ्เคถเค https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/heroesofsociety.html๐เคถिเค्เคทเคों เคจे เคเคฐीเคฌ เคฒเคก़เคी เคी เคถाเคฆी เคे เคฒिเค เคी เคฎเคฆเคฆ https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/poorgirl.html๐เคเคค्เคคเคฐ เคช्เคฐเคฆेเคถ เคฎें เคाเคคिเคตाเคฐ เคเคฃเคจा เคे เคฒिเค เคिเคฏो เคซेंเคธिंเค, เคैเคฌเคฒेเค เคเคฐ เคเคเค เคคเคเคจीเค เคा เคนोเคा เคช्เคฐเคฏोเค: เคเค เคเคคिเคนाเคธिเค เคชเคนเคฒ https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/censusnews.html๐AI เคीเคเคฐ ‘เคธुเคฎเคจ เคฎैเคกเคฎ’ – เคांเคธी เคे เคถिเค्เคทเค เคा เค เคจोเคा เคจเคตाเคाเคฐ https://upbasicschoolnews.blogspot.com/2025/05/ai.html
